Overweging ‘De ogen openen’. Door Theo te Wierik msc
Afgelopen week was ik in Salzburg voor de jaarlijkse vergadering van Europese leiders van de Missionarissen van het H. Hart.
In 8 Europese landen zijn we als congregatie vertegenwoordigd.
De gesprekken waren allerhartelijkst maar tegelijkertijd ook weerbarstig en dat heeft alles te maken met de situatie van dit moment in Europa en in heel de wereld.
Europa wordt van oudsher beschouwd als een continent met een sterke christelijke identiteit door de invloed van christelijke waarden zoals naastenliefde en menselijke waardigheid.
Denk hier vooral aan de grote stroom vluchtelingen.
Momenteel ligt er de vraag of het huidige Europa nog steeds christelijk is vanwege de groeiende secularisatie oftewel: de onkerkelijkheid met alle gevolgen van dien zoals de grote verharding en het individualisme.
Toch leven er in Europa nog steeds veel christenen die het anders willen en zijn veel Europese waarden geworteld in het christendom.
Dit mag niet verloren gaan.
We moeten opnieuw, zoals het evangelie ons vanmorgen oproept, de ogen openen.
We moeten eraan gaan werken om onze christelijke waarden terug te brengen die passen binnen het Europa van deze tijd en een halt toeroepen aan de secularisatie en de verharding en het individualisme.
We moeten opnieuw de ogen openen.
In de afgelopen week hebben we naar nieuwe wegen gezocht.
Maar nogmaals: de weg is een weerbarstige.
Er werd gesproken over nieuwe vormen van kerkelijke betrokkenheid en van nieuw religieus leven.
Er werd nagedacht over meer nieuwe Internationale Communiteiten naar Europa te halen maar al spoedig realiseerden we ons dat de weg niet mooi geplaveid is…dat er vaak nog amper een weg te ontdekken valt.
In onze parochies is het niet anders.
Hier en daar zien we een opleving van groepen jonge mensen die het vooral zoeken in veel kaarsen, zoals een medebroeder in de afgelopen dagen het cynisch opmerkte, en met veel misdienaars en acolieten en wierook en Latijnse gezangen.
En toch moeten we bij dit beeld heel voorzichtig zijn en dat zeg ik niet na enkele dagen Salzburg.
We hebben de neiging om snel te oordelen en deze jongeren het etiket op te plakken van conservatief en/of orthodox.
Maar pas op!
Laten we ook hier vooral onze ogen openen en eens anders naar de situatie kijken.
Veel jongeren, veel meer dan u en ik denken, zijn deze samenleving beu.
Ze zijn deze consumptiemaatschappij beu en zij zien hoe onze aarde naar de verdoemenis gaat en ze voelen zich, net als wij, machteloos.
Veel jongeren zien met ons de opkomst van nieuwe dictators.
Ze zien hoe jongeren, die snakken naar vrijheid, met duizenden (nu weer) in Teheran worden afgeslacht.
Hoe duizenden en duizenden jonge levens sneuvelen in de diverse oorlogen.
Ze zien hoe onze aarde verkwanseld wordt…opgesoupeerd zodat er niets meer voor hen en hun kindskinderen overblijft.
Zij zouden misschien wel graag die man uit het evangelie van vanmorgen willen zijn die tegen de farizeeën en het volk zegt:
‘Dit is toch wel wonderlijk, dat gij niet weet vanwaar Hij is; en Hij heeft mij nog wel de ogen geopend’.
Veel jongeren zijn op zoek naar zingeving…ja…op zoek naar God en dat is al vele eeuwen zo en dat zal niet veranderen.
Voor velen van ons geldt dat precies zo!
We moeten niet automatisch veronderstellen dat de weg naar God alleen maar loopt via onze oude Kerk.
Veel is mooi en waardevol in onze Kerk maar ook hier worden we opgeroepen, als mensen van de Kerk, om onze ogen te openen voor wat meer is en leeft in onze samenleving.
We zullen naar nieuwe vormen van geloof moeten komen.
Ja…en misschien is onze liturgie wel veel te veel een praatliturgie geworden en is het ‘mysterie’ verdwenen zoals wij dat van jaren terug nog herkennen.
In deze Veertigdagentijd worden we opgeroepen om de tijd eens te nemen om te kijken met de ogen open.
Om te zien en te ervaren dat God vaak werkt buiten gangbare wegen om.
We hoorden het in de eerste lezing al wanneer Samuel op zoek moet naar een nieuwe koning.
Hij kent wel enkele kandidaten maar God beslist anders: ‘Die jongste wil Ik! Die rossige met mooie ogen en een prettig voorkomen’.
En in de tweede lezing roep Paulus ons op om mensen van het licht te worden.
Om gerechtigheid en waarheid weer een plaats te geven in deze wereld.
We gaan op weg naar de Goede Week…op weg naar Pasen.
Het is zondag Laetare…we mogen over de Goede Week, vol lijden en een afschuwelijke dood, heen kijken naar Pasen: feest van opstanding…de dood overwonnen want God laat ook nu weer niet met zich sollen.
Lijden en dood zullen uiteindelijk nooit het laatste woord hebben want hier, op weg naar Pasen, is God aan het werk en dat zal zo blijven totdat deze aarde voltooid is.