MISSIEZONDAG 2025 EN HEILIGVERKLARING VAN PETER TO ROT
LEZINGEN
Exodus 17, 8-13
2 Tim 3, 14-4,2
Lukas 18, 1-8
OVERWEGING. Door Ben Verberne MSC
Vandaag gaat het evangelie over maar één ding: dat we niet moeten stoppen met bidden. Misschien denkt u: Niet stóppen met bidden? De meeste mensen begínnen er niet eens aan! – Maar is dat waar?
Sinds 1966 wordt er in ons land iedere tien jaar een onderzoek gehouden over geloven. God in Nederland heet dat onderzoek. De laatste keer dat dit gebeurde was in 2024, verleden jaar. Eén hoofdstuk van dat rapport ging zelfs over Bidden. Het bleek dat iets meer dan de helft van de Nederlanders bídt: thuis, in de natuur, in bed, in de bus of in de kerk. Onder hen zijn opvallend veel jonge mensen. Soms bidden ze en ze weten eigenlijk niet tot wie ze bidden. Dan is – om zo te zeggen – het ‘adres onbekend’… Soms bidden ze met woorden, soms zónder woorden, maar gewoon door er te zijn.
Dat mensen bidden is niet vanzelfsprekend. En dat mensen dóórgaan met bidden al helemáál niet. Want lang niet altijd krijgen we waar we om vragen. Misschien blijven we doorgaan met bidden omdat we voelen dat we door te bidden in ieder geval zélf veranderen. Als je een probleem neerlegt bij God, begin je er al anders mee om te gaan: je raakt minder gefixeerd op jezelf, er komt ruimte, je krijgt adem. God geeft altijd zijn Geest aan wie er om vragen, zegt Jezus.
Als we ziek zijn, bidden we dat we beter mogen worden, wan gezond-zijn willen we allemáál! Maar al biddend, beseffen we dat er méér is dan gezondheid alleen, dat gezondheid niet álles is. Veel mensen leren in de loop van hun ziek-zijn of in de loop van hun leven anders bidden.
Vaak bidden mensen op den duur enkel nog dat ze in vrede mogen leven – in vrede met God, met hun medemensen, in vrede met zichzelf.
Het is Missiezondag en we denken na over bidden. Maar toen ik deze week het evangelie doornam, was mijn eerste reactie: het is Missiezondag. Zal ik maar een ander evangelie kiezen? Want door te bidden, keren we vaak naar binnen, terwijl bij Missie denken we vaak aan naar buiten gaan, erop uittrekken om het goede nieuws
te brengen naar de mensen!
Misschien ligt daar precies het probleem: zodra het over ‘missie’ gaat, schieten veel mensen in de actie-stand: vooruit, handen uit de mouwen, in beweging komen!
Toch begínt missie vaak met … gewoon niks doen. Ik moet namelijk denken aan woorden die u vast wel eens gehoord hebt: “Wanneer we naar een ander volk, een ander geloof, een andere cultuur gaan, dan zouden we eerst … onze schoenen moeten uitdoen, want we betreden heilige grond.”
Geen actie dus, maar … eerbied, luisteren, ontvankelijk worden, anders zouden we de dromen van de mensen wel eens kunnen plattrappen. Of erger nog, in onze drukte en gedrevenheid zouden we misschien vergeten dat God hier al was. Missie is toch op de eerste plaats: ontdekken dat God hier al was, nog vóórdat wij hier kwamen. Missie is misschien niet zozeer: God naar anderen toe brengen, maar ontdekken dat God al onder hen aanwezig was, zelfs als wij hem daar nog niet hebben verwacht!
Wie dit goed begreep was Peter To Rot. Zijn geloof kwam tot leven, werd gevoed en gevormd dankzij MSC-medebroeders die indertijd als missionarissen op het eiland Nieuw Brittannië in de Stille Oceaan werkten. Op die eilanden horen de ouders van Peter To Rot tot de eerste generatie christenen. Ooit vroeg een van de MSC-missionarissen aan Peters’ ouders of hun zoon op het seminarie mocht komen leren
om daar priester te worden. Dat vonden die ouders geen goed idee, “maar – zeiden ze – als je hem catechist wilt maken, ga je gang!”
Zo begon Peter zijn vorming aan de catechistenschool van de MSC. In 1934 ontving hij zijn officiële zending als catechist en hij kreeg de opdracht te gaan werken op het eiland waar hij geboren en opgegroeid was. Hij gaf er catechese aan de kinderen, bereidde volwassenen voor op het doopsel en het huwelijk, samen met zijn vrouw leidde hij gebedsbijeenkomsten en op allerlei manieren hielp hij de missionarissen bij hun werk.
Toen begin 1940 de Tweede Wereldoorlog Papoea Nieuw Guinea bereikte, veranderde de situatie radicaal: het Japanse leger bezette de hele archipel en alle buitenlandse missionarissen werden gedeporteerd. Voordat ook de MSC-pastoor werd afgevoerd, zei hij tegen zijn catechist, Peter To Rot: “Ik draag het werk aan jou over. Jij bent hier voortaan verantwoordelijk. Wees goed voor de mensen”. En dat was hij: Peter werd het hart van het christelijk leven in zijn gemeenschap. Hij doopte, begeleidde huwelijken, leidde uitvaarten en organiseerde vieringen op zondagmorgen; hij hield de mensen bij elkaar en was een bindende kracht onder de mensen.
Toen de bezetters polygamie weer begonnen te promoten – het hebben van meer partners tegelijk – om zo het moreel van de mensen onderuit te halen en geleidelijk meer controle te krijgen over de bevolking, verzette Peter zich met grote vastberadenheid. Het liep zelfs zo hoog op, dat hij gevangen genomen werd en moest vrezen voor zijn leven. “Als ik moet sterven, dan sterf ik voor de kerk”, zei hij.
Op 17 juli 1945 werd hij met een dodelijke injectie vermoord en kort daarop stierf hij door verstikking, 33 jaar oud.
Al meteen kort na zijn dood vereerden de mensen Peter To Rot als martelaar. Het getuigenis van zijn leven en sterven inspireerde een nieuwe generatie tot het christelijke geloof. In 1995 werd hij door Paus Johannes Paulus II zaligverklaard.
Vandaag is hij een heilige geworden voor heel de kerk. Dat betekent dat zijn manier van leven en zijn heldhaftige manier van sterven worden herkend als een authentiek voorbeeld van je leven geven voor de mensen en om Christus te volgen.
Peter To Rot is een vrucht van het missionaire werk van de MSC in Papua Nieuw Guinea. Als echtgenoot, als vader, als catechist heeft hij voorgeleefd wat Christen-zijn betekent in de concrete omstandigheden van zijn tijd.
Dat zijn voorbeeld ook ons zal inspireren om onze eigen missie te beleven met moed, met oprechte gave van onszelf, met zorg voor anderen voor elkaar.