Lucas 2:1-14 – Kerstmis 2024
Het is zo eenvoudig, het Kerstverhaal dat wij zojuist gehoord hebben. Maar het is een verhaal over de grootste gebeurtenis in de evolutie van de schepping en in de geschiedenis van de mensheid. Vandaag vieren wij, dat Gods Zoon één van ons is geworden, niet alleen 2000 jaar geleden, maar ook hier en nu, in onze geschiedenis, in ons gezin, in onze gemeenschap, in ons leven van iedere dag. God is God met ons in onze samenleving. Wij vieren vandaag dat wij God niet ver weg hoeven te zoeken, maar in het dagelijks leven van ons gezin, in onze communiteit, in onze samenleving. In deze chaotische wereld leeft God met ons mee. De mooiste naam, die we God dan ook kunnen geven is ‘Emmanuel’, God met ons.
Het verhaal over deze wereldschokkende gebeurtenis is eenvoudig, maar tegelijk aangrijpend. De geboorte van het Kind Jezus, God-met-ons, lijkt op de geboorte van kinderen van dakloze ouders in onze tijd. Zoals er voor Jozef en Maria geen plaats was in de herberg, zo is er nu vaak geen plaats voor vluchtelingen in asielzoekerscentra en worden hun kinderen geboren ergens in een schamel onderkomen.
Ieder kind dat de moederschoot verlaat is een wonder van Gods schepping. Het gebeurde in een stal in Bethlehem. Maria deed voor haar kind de eenvoudige dingen, die alle moeders doen voor een pasgeboren baby: wiegen, voeden, verschonen, knuffelen en haar kind liefdevol verzorgen, ’s nachts en overdag. Zo wilde onze God mens worden, in grote eenvoud, uit arme ouders, de vader een timmerman, de moeder een jong volwassene, pas getrouwd, in een schamel onderkomen, in het gehucht Bethlehem.
De boodschap van deze geboorte werd ontvangen door herders, die hun kudde bewaakten. Ongeletterde mensen, onderaan de sociale ladder van de maatschappij. Maar zij werden de eerste getuigen van Jezus’ geboorte en vertegenwoordigers, niet alleen van het volk Israël, maar van de hele mensheid, ook van ons, mensen van de eenentwintigste eeuw. “Vreest niet!” zegt de engel. “Ik verkondig jullie een blijde boodschap. Heden is in de stad van David een Redder geboren, Christus, de Heer.” ‘Heden’, dat is niet alleen het ‘heden’ van 2000 jaar geleden, maar het is ons ‘heden’, hier en nu.
De engel wordt omgeven door een schare van hemelse machten, die God loven en zingen: “Eer aan God in den hoge en vrede op aarde aan de mensen die Hij liefheeft.” Dan wordt de herders een teken gegeven en dat is ook een teken voor ons. “Dit is het teken dat u wordt gegeven: u zult een pasgeboren baby vinden, gewikkeld in doeken en liggend in een voederbak.” Een hulpeloze baby in een voederbak, in doeken gewikkeld tegen de kou, maar met warme liefde omgeven door zijn ouders, Maria en Jozef. Ook een teken voor ons. Jezus, die nu liefdevol verzorgd wordt door eenvoudige ouders, zal later op zijn beurt zorg dragen voor eenvoudige mensen: zieken en gehandicapten, armen en bedroefden. Zelf vat hij zijn boodschap zo samen: “Wat jullie aan de minste der mijnen hebben gedaan, hebben jullie aan mij, gedaan” (cf. Mat 25:40). Dat is de boodschap van het Kerstfeest.
Ook nu voltrekt Gods menswording zich onder ons in mensen die hulp nodig hebben en mensen die hulp geven: God wordt mens in mensen, kinderen en ouderen, die zorg nodig hebben en mensen die zorg dragen voor anderen. In ouders die hun kinderen met liefde omgeven en in kinderen, die voor hun hulpbehoevende ouders zorgen. God wordt mens in vluchtelingen, daklozen, slachtoffers van oorlogen en natuurrampen en in gezinnen, die op een voedselbank zijn aangewezen, maar God wordt ook mens in mensen, die op allerlei manieren hun hulpbehoevende medemensen ondersteunen, thuis of in hun eigen omgeving of in verre landen. Neem maar de actie “Serious Request,” die op dit moment wordt afgesloten. Een actie voor kinderen die aan een afwijking van hun stofwisseling lijden, die zonder doeltreffende hulp vaak op zeer jonge leeftijd komen te overlijden. Het is een ziekte, die zich afspeelt achter de voordeur van zo’n 10.000 gezinnen in ons land. God wordt mens in deze kinderen, die worstelen met deze handicap. Maar God wordt ook mens in hun bezorgde ouders en in zoveel mensen, ouderen en kinderen, die zo vrijgevig deze Metakids en hun ouders hebben ondersteund. “Wat jullie aan de minste der mijnen hebben gedaan, hebben jullie aan mij gedaan.”
Op dit moment om 7:00 uur opent Paus Franciscus in de Sint Pieter de Heilige Deur. Nu begint officieel het Jubeljaar 2025 met het thema “Pelgrims van Hoop”. De grondslag van onze hoop vieren wij vandaag op het Kerstfeest; ons geloof in Emmanuel, God die met ons is.